Hướng dẫn Giải đề Đọc hiểu Thơ tình cuối mùa thu (Xuân Quỳnh) nằm trong đề thi môn Ngữ văn lớp 9. Lời giải bám sát cấu trúc và thang điểm đề thi, giúp học sinh rèn kỹ năng làm bài đọc hiểu, chuẩn bị tốt cho kỳ thi vào lớp 10.
Đề đọc hiểu
Đọc văn bản sau đây:
THƠ TÌNH CUỐI MÙA THU
Cuối trời mây trắng bay Lá vàng thưa thớt quá Phải chăng lá về rừng Mùa thu đi cùng lá
Mùa thu ra biển cả Theo dòng nước mênh mang Mùa thu vào hoa cúc Chỉ còn anh và em
Chỉ còn anh và em Là của mùa thu cũ Chợt làn gió heo may Thổi về xao động cả:
Lối đi quen bỗng lạ Cỏ lật theo chiều mây Đêm về sương ướt má Hơi lạnh qua bàn tay
Tình ta như hàng cây Đã qua mùa gió bão Tình ta như dòng sông Đã yên ngày thác lũ
Thời gian như là gió Mùa đi cùng tháng năm Tuổi theo mùa đi mãi Chỉ còn anh và em
Chỉ còn anh và em Cùng tình yêu ở lại… - Kìa bao người yêu mới Đi qua cùng heo may
Chỉ còn anh và em Cùng tình yêu ở lại. Chỉ còn anh và em Cùng tình yêu ở lại. ( Xuân Quỳnh )
1.Lựa chọn đáp án đúng:
Câu 1: Bài thơ được viết theo thể thở nào ?
A.Thơ tự do B. Thơ 5 chữ C. Thơ 7 chữ D. Thơ 8 chữ
Câu 2. Phương thức biểu đạt chính của bài thơ là gì ?
A.Biểu cảm B. Nghị luận C. Tự sự D. Miêu tả
Câu 3. Anh/chị hãy cho biết mạch cảm xúc của bài thơ ?
A. Cảm xúc trước mùa thu của thiên nhiên đất trời , từ đó liên hệ tới mùa thu của đời người và đúc kết về quy luật của tình yêu . B. Cảm xúc trước mùa hạ của thiênnhieen đất trời , từ đó suy ngẫm về cuộc đời con người C. Cảm xúc trươc mùa thu của thiên nhiên đất trời , sau đó là những trải nghiệm sâu sắc về cuộc đời tình yêu của thi sĩ D. Cảm xúc trước mùa thu của thiên nhiên đất trời , từ đó liên hệ tới mùa thu của đời người và những suy ngẫm đúc kết về quy luật của tình yêu của thi sĩ .
Câu 4. Trong câu thơ sau , tác giả sử dụng biện pháp tu từ nào ?
Tình ta như hàng cây Đã qua mùa bão gió
A. So sánh B. Nhân hoá C.Ẩn dụ D. Liệt kê
Câu 5. Câu thơ “ Chỉ còn anh và em” được lặp đi lặp lại nhiều lần trong bài thơ. Tác dụng của việc lặp đi lặp lại câu thơ nhằm khẳng định điều gì ?
A. Câu thơ được điệp lại 4 lần , khẳng định mọt điều như chân lý : anh-em và các mùa luôn song hành , tình yêu của chúng ta đi cùng thời gian , năm tháng. B. Dù mọi thứ ngoài kia đang trở mình biến động nhưng có những điều không thay đổi vì đã thuộc về nhau , đã hoà trộn vào nhau : Là mùa thu ở trong hoa cúc , là anh đã là của em. C. Câu thơ khẳng định thời gian không quan trọng , dù là mùa thu hay bất cứ mùa nào quan trọng là ta ở bên nhau mãi mãi . D. Câu thơ khẳng định thời gian không quan trọng , chỉ cần anh à em ở bên nhau
Câu 6. Nội dung chính của bài thơ là gì ?
A. Giai điệu mùa thu, bức thư tình yêu khắc khoải đầy cảm xúc của nhà thơ . B. Sự khám phá bất ngờ về mùa thu và tình yêu của nhà thơ C. Mối giao cảm bất ngờ và ngọt ngào giữa thơ và nhạc trong khoảng khắc mùa thu của nhà thơ D. Đó là bức thư viết vào mùa thu về tình yêu không mùa không tên không tuổi của nhà thơ .
Câu 7. Câu thơ “ Kìa bao người yêu mới / Đi qua cùng heo may” thể hiện 2 mặt đối lâp của tâm hồn nhà thơ . Đó là 2 trạng thái nào ?
A. Bất an , lo lắng và man mác bâng khuâng B. Lo âu khắc khoải và nồng nàn tha thiết C. Vui mừng hạnh phúc và man mác bâng khuâng D. Bực tức giận dữ và âu lo , khắc khoải
2.Trả lời các câu hỏi sau :
Câu 8: Trong những hình ảnh của bài thơ , anh /chị thấy án tường nhất với hình ảnh nào ? Tại sao ? Câu 9: Câu thơ cuối bài thơ : “Chỉ còn anh và em / Cùng tình yêu ở lại” được lặp đi lặp lại 2 lần đã khẳng định điều gì ? Câu 10: Anh/chị hãy nhận xét quan niệm về tình yêu của tác giả trong những dòng thơ: Thời gian như là gió/ Mùa đi cùng tháng năm/Tuổi theo mùa đi mãi/Chỉ còn anh và em …/Cùng tình yêu ở lại.

Hướng dẫn giải
Câu 1:B
Câu 2: A
Câu 3: D
Câu 4: A
Câu 5: A
Câu 6: A
Câu 7: B
Câu 8:
Trong Thơ tình cuối mùa thu, hình ảnh khiến em ấn tượng nhất là: “Tình ta như hàng cây / Đã qua mùa gió bão”. Ẩn dụ ấy không chỉ đẹp mà còn hàm chứa ý nghĩa sâu sắc về tình yêu. Hàng cây sau bao mùa mưa bão vẫn đứng vững cũng như tình yêu đôi lứa sau những sóng gió, thử thách của cuộc đời vẫn còn nguyên đó, bền bỉ và mạnh mẽ. Đó không phải là tình yêu ồn ào, sôi nổi ban đầu mà là một tình yêu từng trải, đủ sâu sắc để trụ vững trước thời gian. Hình ảnh thơ vừa bình dị, gần gũi với đời sống (hàng cây ven đường), lại vừa mang ý nghĩa biểu tượng cao, khiến người đọc dễ liên tưởng, rung động. Bằng một hình ảnh tự nhiên, Xuân Quỳnh đã diễn tả được vẻ đẹp thủy chung, vững bền của tình yêu, chính điều đó khiến em rất xúc động và nhớ mãi.
Câu 9:
Câu thơ cuối “Chỉ còn anh và em / Cùng tình yêu ở lại” lặp lại hai lần nhằm nhấn mạnh, khẳng định sức bền vững và bất diệt của tình yêu. Dù thời gian trôi đi, dù cuộc đời còn nhiều biến động, mất mát, chỉ có tình yêu chân thành giữa anh và em là còn mãi, là điều thiêng liêng, vĩnh hằng sẽ ở lại với thời gian. Đây cũng chính là thông điệp ngợi ca tình yêu thủy chung son sắt, vượt lên mọi giới hạn của đời người để trở thành giá trị vĩnh cửu.
Câu 10:
Qua những dòng thơ “Thời gian như là gió/ Mùa đi cùng tháng năm/Tuổi theo mùa đi mãi/Chỉ còn anh và em…/Cùng tình yêu ở lại”, ta có thể thấy quan niệm về tình yêu của tác giả là vô cùng đẹp đẽ và lãng mạn. Nhà thơ nhìn nhận cuộc đời như dòng chảy không ngừng - thời gian trôi nhanh như gió, các mùa nối tiếp nhau, tuổi đời con người cũng dần trôi qua theo năm tháng. Trong sự biến thiên ấy, duy nhất chỉ có tình yêu chân thành giữa hai con người là còn lại mãi. Như vậy, tác giả đề cao tình yêu thủy chung, coi tình yêu đích thực là thứ bất biến, vĩnh hằng vượt lên trên mọi sự đổi thay của đời người và thời gian. Đây là một quan niệm vừa lãng mạn, vừa sâu sắc, thể hiện niềm tin của tác giả vào giá trị bền vững, bất tử của tình yêu trong cuộc đời.
File WORD (dành cho quý thầy, cô) ấn nút Tải về ở dưới