Bố cục:
- Phần 1 (Xứ Huế vốn nổi tiếng với các điệu hò... lí hoài nam): giới thiệu sơ lược về các làn điệu dân ca Huế.
- Phần 2 (còn lại): Đêm nghe ca Huế trên sông Hương và những nét đặc sắc của ca Huế.
Hướng dẫn soạn bài:
Câu 1 (trang 103 Ngữ Văn 7 Tập 2):
- Những hiểu biết về Huế:
+ Vị trí địa lý: Huế nằm ở miền Trung, giáp Đà Nẵng ở phía Nam, Quảng Trị ở phía Bắc.
+ Lịch sử: Huế (Phú Xuân) từng là kinh đô của triều Nguyễn trong hơn một thế kỷ.
+ Danh lam thắng cảnh: Sông Hương, núi Ngự, và các di tích như thành nội, lăng tẩm các vua Nguyễn, chùa Thiên Mụ nổi tiếng.
+ Văn hóa tinh thần: Huế là quê hương của các món ăn đặc trưng, nón bài thơ, và các làn điệu dân ca nổi tiếng.
- Một vài đặc điểm tiêu biểu của xứ Huế: sông Hương, núi Ngự, chùa Thiên Mụ, Phu Văn Lâu, và các điệu hò ca Huế thể hiện tâm hồn của người dân nơi đây.
Câu 2 (trang 103 Ngữ Văn 7 Tập 2):
* Các làn điệu dân ca Huế:
- Hò giã gạo, ru em, giã vôi, già điệp, bài chòi: nồng nàn tình cảm, đằm thắm, giàu tình người.
- Hò lơ, hò ô, xay lúc, hò nện: gần gũi với dân ca Nghệ Tĩnh, thể hiện những khát vọng, tâm trạng mong chờ của người Huế.
- Nam ai, nam bình, quả phụ, tương tư khúc, hành vân: thể hiện sự buồn bã, thương cảm, bi ai, lưu luyến.
- Tứ đại cảnh: âm hưởng điệu Bắc, phách điệu Nam không vui không buồn.
- Chèo cạn, bài thai, hò đưa linh: mang nỗi buồn da diết.
* Các dụng cụ âm nhạc:
- Đàn tranh, đàn nguyệt, tì bà, đàn nhị, đàn tam, đàn bầu.
- Cặp sanh tiền.
⇒ Ca Huế phong phú, mỗi làn điệu mang một vẻ đẹp riêng biệt.
Câu 3 (trang 103 Ngữ Văn 7 Tập 2):
- Sau khi đọc bài này, em đã có thêm những hiểu biết về Huế:
+ Nguồn gốc của một số làn điệu ca Huế.
+ Vẻ đẹp phong phú, đa dạng của các làn điệu ca Huế.
+ Hiểu biết thêm về danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử của Huế.
+ Ca Huế phải nghe trên thuyền rồng sông Hương mới cảm nhận hết được cái hay, cái đẹp của nó.
Câu 4 (trang 104 Ngữ Văn 7 Tập 2):
- Ca Huế được hình thành từ nhạc dân gian và nhạc cung đình, với cả điệu Bắc và điệu Nam.
a. Các điệu ca Huế trong bài vừa sôi nổi, tươi vui, vừa trang trọng, uy nghi, phản ánh các yếu tố văn hóa hình thành nó:
- Nhạc dân gian góp phần tạo nên những điệu ca Huế vui tươi, lạc quan.
- Nhạc cung đình thường mang tính nghiêm trang, uy nghi, phù hợp với các buổi lễ tôn nghiêm.
b. Ca Huế được coi là một thú tao nhã vì: Ca Huế thanh thoát, nhã nhặn, sang trọng và duyên dáng từ nội dung đến hình thức, từ ca công đến nhạc công, từ cách biểu diễn đến thưởng thức.
Hướng dẫn luyện tập:Ở địa phương em sinh sống có những làn điệu dân ca nào? Hãy kể tên các làn điệu ấy.
Trên đất nước ta, mỗi miền, mỗi vùng đều có những làn điệu dân ca đặc trưng. Dân ca quan họ Bắc Ninh nổi tiếng mê hoặc lòng người. Bên cạnh đó, còn nhiều làn điệu khác như:- Dân ca Huế
- Hát xoan (Phú Thọ)- Hò ở Nam Trung Bộ
- Dân ca Nam Bộ
- Hát dặm (Nghệ Tĩnh)
- Hát Lượm của người Tày
- Hát Then của người Thái.
Link nội dung: https://superkids.edu.vn/index.php/soan-ca-hue-tren-song-huong-a30980.html