Đánh giá sách "Chiến lược hay, chiến lược dở" của Richard Rumelt

Mình vừa đọc xong cuốn "Good Strategy, Bad Strategy" của Richard Rumelt và muốn chia sẻ vài suy nghĩ của mình về nó.

Sách chủ yếu nói về điểm khác biệt giữa chiến lược hay và dở, và cách nhận biết chúng. Mình thấy nó hay được đề cử trên diễn đàn này và nhiều nơi khác khi nhắc đến chiến lược.

Những điểm hay của sách:

• Sách có một số ví dụ và phân tích hay về nhiều chiến lược kinh doanh - những điểm yếu, điểm mạnh và kết quả cuối cùng của chúng.

• Lối viết dễ hiểu và mạch lạc.

• Tác giả có kiến thức sâu rộng về kinh doanh trong nhiều lĩnh vực, từ thực phẩm đến công nghệ.

• Mặc dù một số tiêu chí then chốt của Rumelt về chiến lược hay là chuyện hiển nhiên, nhưng việc làm rõ và diễn đạt những suy nghĩ này cũng có giá trị.

Những điểm dở của sách:

• Như mình đã nêu ở phần tích cực, sách có những ví dụ hay về chiến lược kinh doanh và tác giả đưa ra những phân tích sâu sắc về chúng. Rõ ràng từ những ví dụ và phân tích này, Rumelt có nền tảng học thuật về kinh doanh (thực tế ông là giáo sư danh dự tại trường kinh doanh UCLA). Tại sao mình lại nói cụ thể điều này? Bởi vì cứ mỗi ví dụ kinh doanh có giá trị thì sách lại có nhiều ví dụ "chiến lược" không liên quan mà tác giả rõ ràng không phải là chuyên gia và mang lại ít giá trị cho việc hiểu về chiến lược. Tác giả thường dài dòng về nhiều chủ đề như chiến tranh Punic, địa chính trị thời Chiến tranh Lạnh, việc khai hoang miền Tây nước Mỹ, v.v... Bạn có thể nói rằng chiến lược là phổ quát và không nhất thiết phải là chiến lược kinh doanh, nhưng những ví dụ tác giả đưa ra thường giống như đang cố gượng ép, tạo ra sự liên kết có thể không tồn tại với điểm chính mà ông đang muốn nói về chiến lược. Là một người làm trong lĩnh vực kinh doanh, mình đánh giá cao ý kiến của ông về nghiên cứu học thuật về kinh doanh, chứ không phải kiến thức hiểu biết hời hợt của ông về việc diễn giải chiến lược quân sự của Hannibal Barca trong một cuộc chiến xảy ra hàng nghìn năm trước. Khi xây dựng lý thuyết, chúng ta phải đảm bảo rằng chúng không quá chung chung đến mức vô dụng vì quá trừu tượng, và cũng không quá cụ thể đến mức ứng dụng bị hạn chế và không có ích. Tác giả đã làm điều trước, bằng cách đưa ra rất nhiều ví dụ không liên quan. Có lẽ ông ấy đang cố gắng làm cho cuốn sách hấp dẫn hơn, hoặc có thể đang khoe khoang kiến thức và học vấn của mình. Dù thế nào đi nữa - thì nó cũng quá nhiều.

• Nhiều nội dung vô bổ khiến sách dài dòng không cần thiết. Sách dày tầm 350 trang. Phiên bản audio lên đến tầm 13 tiếng (!). Thành thật mà nói, có lẽ một bài báo dài trên mạng hoặc một loạt bài báo cũng có thể truyền tải hiệu quả các ý chính. Cả hai đều có thể được rút ngắn lại một nửa hoặc thậm chí ngắn hơn. Trớ trêu thay, Rumelt xác định "lãng phí" là một khía cạnh then chốt của chiến lược tồi. Vậy thì cuốn sách này có rất nhiều "lãng phí". Những ví dụ lịch sử không liên quan mà ông ấy đưa ra thường liên quan đến việc ông ấy nói dài dòng hàng trang về bối cảnh lịch sử của các ví dụ và thậm chí không tập trung vào chiến lược. Một số ví dụ lịch sử đôi khi thậm chí không liên quan gì đến điểm mà ông ấy đang cố gắng làm rõ. Mình thực sự cảm thấy như đang đọc một sách giáo khoa lịch sử cấp tiểu học.

• Quá trừu tượng và không áp dụng được. Một số lời khuyên của Rumelt về những gì tạo nên chiến lược hay và dở là đúng, như đã nêu trong phần tích cực. Nhưng chúng cũng khá rõ ràng. Mình không thực sự cảm thấy cuốn sách này có nhiều công dụng và ứng dụng trong đời thực, cũng không mang lại nhiều điều bổ ích cho mình.

Nhìn chung: 5.5/10, mình không khuyến khích đọc cuốn sách này trừ khi bạn muốn đọc để giải trí và đang buồn chán. Nếu bạn đang muốn xây dựng chiến lược kinh doanh hoặc tìm kiếm lời khuyên thực tế nói chung, hãy tìm cuốn sách khác để đọc.

TL;DR: Có một số điểm ổn với những ví dụ hay, nhưng quá nhiều thứ vô bổ và không liên quan trong sách.

Bạn có đề xuất cuốn sách nào khác về chiến lược không?