Con gà và bài toán chia kẹo…

Một buổi chiều thứ 7, các anh chị em tình nguyện viên mang gà vác củi lên rừng khám phá đồi thông. Các chị em Học Viện thì cũng lên kế hoạch đi thăm nhà các em nhưng bị “lỡ kèo” vì dọn dẹp nhà bếp mãi không xong và không thể đi kịp trong buổi sáng. Buổi chiều, một nhóm gồm 8 bạn nam chơi đá bóng trong sân nhà thờ. Kế hoạch là đi thăm làng và ăn cơm ở nhà dân, nên mọi người không chuẩn bị đồ ăn, các Sơ tối nay chưa có gì ăn đành bắt con gà, nhưng làm sao để tóm được con gà đây, đành tìm kế nhờ vả. Tôi bắt đầu lân la bắt chuyện.

- Mấy bạn có thể bắt dùm Sơ một con gà được không? mà bắt con gà trống nha, không bắt gà mái, để cho nó đẻ.

- Được Sơ! Các em đồng thanh trả lời.

Các em bắt đầu nhìn nhau và ra hiệu cho nhau bằng tiếng bản địa của các em. Tôi đứng bên cạnh nghe cũng chẳng hiểu gì nhưng tự nhiên thấy các em chia nhau tỏa ra các góc. Trong vòng 1 phút con gà nằm gọn trong tay các em. Ôi thật là đỉnh quá!

Cầm con gà trong tay, tôi cũng muốn thử các em một tý bèn nói:

- Sơ muốn bắt gà trống mà con này gà mái rồi, thả nha! Nhưng một em bèn nhanh nhẩu lên tiếng

- Gà trống mà!

Tôi nhây hơn:

- Nhưng con này gà mái mà!

- Gà trống mà!… một khẳng định chắc nịch.

- Ủa, làm sao các con phân biệt được gà trống và gà mái?

- Gà trống mà! Vẫn khẳng định ấy.

- Ở nhà nuôi biết mà!

Nhìn kĩ lại thì gà trống thiệt.

- Cảm ơn tụi con nha

Cầm con gà xách vào nhà nhưng trong đầu tôi đang nghĩ chắc đi kiếm gói bánh trả công bắt gà cho mấy đứa nhỏ. Tôi đành đi nhốt con gà lại, rồi vào phòng lấy gói kẹo mang ra, đi về phía bàn của các em. Thấy quả mít như quả bóng nằm trên bàn còn chảy mủ. Tôi liền hỏi:

- Tụi con bứt mít chi vậy? Chấm muối à?

Cả đám nhìn nhau. Một bạn lấy tay ấn vào, tôi nhìn thấy nó lõm vào trong một tý, trong đầu đã nghĩ, thì ra mít chín.

- À mít chín à, tụi con hái ở đâu vậy?

Cả đám đưa tay chỉ lên cây mít mà chúng nó đang ngồi dưới gốc cây của nó.

- Kia kìa Sơ!

- Làm sao chúng con biết nó chín vậy?

Một tên vừa nói vừa vỗ vào quả mít: vỗ này nè là biết nó chín. Ngay lập tức quả mít được tách ra và cả đám ăn chung. Trên tay tôi vẫn còn cầm gói kẹo đi trả ơn bắt gà mà quên mất vì tò mò chuyện quả mít.

- À! Vì chúng con bắt gà giúp Sơ nên Sơ tặng các bạn gói kẹo ngon nè. Nhóm chúng con có mấy người?

Cả đám đáp:

- 8 ạ.

Để Sơ đếm xem mỗi bạn được bao nhiêu cái nha. Mở gói kẹo ra, tôi đếm được có 41 cái. Tôi rút lại 1 cái và hỏi:

- Bây giờ, có 40 cái kẹo mà nhóm chúng con có 8 người, vậy các bạn tính xem mỗi người sẽ được bao nhiêu cái?

Cả đám nhìn nhau và kêu không biết. Nếu không biết thì làm sao mà chia đều đây? Sơ không biết nha! tụi con tự chia nhau đều ra. Một em nhỏ hình như học lớp 6 thì phải bèn đáp:

- 5 cái

Đúng không? Tôi hỏi.

- 5 cái

Các bạn còn lại có những em lớn hơn vẫn không biết đúng hay không, im lặng nhìn nhau. Thấy tình hình có vẻ hơi căng. Kẹo thì muốn ăn mà vẫn chưa tính ra nên tôi lên tiếng giục:

- Các bạn thử chia nhau mỗi người 5 cái xem bạn tính có đúng không đi?

Nhanh như chớp mỗi người cầm trong tay 5 cái và không còn một cái nào dư. Nhân cơ hội tôi cho một bài học về tầm quan trọng của việc học.

- Chúng con thấy việc học quan trọng không? Nếu không học thì sẽ không tính toán được đúng không? Vậy từ nay phải chăm học nghe, nhớ học thuộc các Bảng Cửu Chương nè! Không được bỏ học để đi chơi nhé!

Cả đám gật đầu: Dạ, chúng con cảm ơn Sơ. Thế là cả đám hoan hỷ vừa được no bụng vì quả mít và cũng có kẹo để ăn.

12 quả trứng

Cũng buổi chiều ấy, tôi đang ở trong phòng chuẩn bị đồ vệ sinh cá nhân. Bỗng nghe tiếng chị Mỹ:

- Chị Huyền ơi, tụi nhỏ lượm được rổ trứng gà đấy!

- Đâu? Vứt quần áo lại lên giường, tôi chạy về phía mấy bạn nhỏ ở một góc vườn khác. Miệng líu lo:

- Tụi con tìm được trứng ở đâu vậy? Ngon quá vậy!

Chả là mấy ngày nay chị em chúng tôi rủ nhau đi tìm trứng gà đẻ mà chưa thấy được quả nào, nghe tin tụi nhỏ tìm được trứng nên hết sức háo hức

- Cả đám lại nhìn nhau và chỉ tay trong vườn: Nè Sơ.

- Vậy à? Ngon quá ta? Tý cho Sơ một quả nha. Xem nào!

- Wow! 12 quả lận. Cho Sơ một quả nha!

- Sơ lấy đi 2 quả cũng được. Hai đứa nhỏ trong đám trả lời tôi.

- Nhưng các bạn luộc rồi Sơ mới lấy được không?

Cả đám gật đầu:

- Ok Sơ!

Tại góc vườn mà tôi và đám nhỏ đang đứng có một dãy bếp dành cho việc luộc măng của cả làng. Ở đó, có sẵn một chiếc nồi nhỏ, củi thì chất đống. Một tên lấy cái nồi nhỏ ấy đi lấy nước. Tôi hỏi các em:

- Bây giờ lấy lửa đâu mà nhóm bếp?

Một em nhanh nhẹn đưa cái bật lửa lên đang cầm trong tay giơ lên.

- Nè Sơ!

Nhanh như chớp, sau vài phút, bếp lửa được nhóm lên đỏ rực và 12 quả trứng nằm gọn trong nồi đã được đặt lên bếp. Tôi rời căn bếp ấy đi vào làm việc của mình, nhưng cũng không quên dặn các em:

- Nhớ để trứng cho Sơ nha, Sơ đi làm việc đã!

- Ok Sơ! Cả đám đồng thanh đáp.

Sau một hồi, tôi đang giặt quần áo phía sau, lại nghe tiếng Sơ Mỹ gọi:

- Chị Huyền ơi, tụi nhỏ kêu chị mang tô ra lấy trứng kìa!

- Vậy à, Mỹ lấy tô ra lấy đi, chị đang dở tay nè!

Nói vậy nhưng tôi cũng vứt lại đồ đó, nhanh chân chạy theo Mỹ đi về phía góc vườn nơi đám trẻ đang cùng nhau quây quần luộc trứng. Sơ Kết và Sơ Trinh cũng chạy theo. Chúng tôi quan sát đám trẻ. Lúc chiều, khi bắt gà và tìm trứng, nhóm này có 8 em nam đủ độ tuổi nhưng bây giờ còn 6 em thôi. Thấy chúng nó bàn nhau và một em nói:

- Cho 4 Sơ bốn trứng nha!

Một em lấy cái tô từ tay chúng tôi cho vào nồi, lựa 4 quả đưa cho Sơ. Chúng tôi nhìn nhau và nói:

- Nhưng nhà có 5 Sơ lận, 5 quả được không?

Có vẻ hơi lưỡng lự nhưng cả đám bây giờ còn 6 em thôi, hai em đã về nhà, vì trời cũng đã bước sang chiều tối rồi. Nghe chúng tôi hỏi: 5 quả được không? Cả đám lại họp hội đồng bằng tiếng Banar. Chúng tôi chỉ quan sát các em, mặc dù không hiểu được tiếng nhưng qua cử chỉ ánh mắt có thể hiểu được nội dung. Rồi một em lớn lấy lại cái tô chúng tôi đang cầm trên tay và lựa thêm 1 quả trứng nữa để bỏ vào.

Cầm quả trứng trên tay, nóng hổi nhưng tôi háu ăn bởi lâu lắm rồi mới được ăn trứng gà nhà siêu ngon, hấp dẫn như thế này. Tôi bóc ra thấy nước chảy quá thì lại tưởng là chưa chín, nên nói với mọi người:

- Hình như chưa chín hay mình bỏ vào nồi luộc tiếp?

Một em nhanh nhẹn nhìn tôi và nói:

- Sơ đợi một phút sẽ ăn được!

Và sau kiểm chứng, tôi thấy đúng như vậy! Thật là một buổi chiều với những trải nghiệm tuyệt vời của chúng tôi!

Thu Huyền, CND