50 bài thơ cho bé từ 0-6 tuổi theo chủ đề để trẻ phát triển toàn diện

Thơ ca là chiếc chìa vàng khai mở thế giới ngôn ngữ, cảm xúc và nhận thức cho trẻ, đóng vai trò quán trọng trong hành trình phát triển toàn diện của bé. Trong bài viết dưới đây, AVAKids bật mí lợi ích khi đọc thơ cho trẻ, bộ sưu tập thơ đặc sắc theo độ tuổi của bé!

1Lợi ích vượt trội khi đọc thơ cho trẻ từ sớm

Đọc thơ cho trẻ được nhiều cha mẹ lựa chọn bởi việc này mang đến rất nhiều lợi ích từ sớm cho bé như:

• Phát triển ngôn ngữ và kỹ năng giao tiếp: Những bài thơ ngắn, dễ nhớ không chỉ giúc trẻ mở rộ vốn từ mà còn khuyến khích bé biểu đạt sự suy nghĩ, tăng tự tin giao tiếp. Thậm chí ngay cả khi chưa biết nói rõ, trẻ vẫn hấp thụ âm thanh và ngân vang trong thơ.
• Kích thích tư duy sáng tạo: Thơ mang lại những hình tượng phong phú, thế giới phảng đối được dựng nến từ lời thơ góp phần nuôi dưỡng trí tưởng tượng và tư duy mở rộng. Trẻ học cách đặt câu hỏi, liên tưởng, tìm kiếm nghĩa sau mỗi vần thơ - đó chính là bài tập rèn luyện tư duy logic và phân tích tuyệt vời.
• Rèn luyện trí nhớ và sự tập trung: Nghe thơ có vần điệu, ngân vang hỗ trợ trẻ rèn kỹ năng lắng nghe, ghi nhớ và chủ định. Bé nghe thơ thường xuyên sẽ nâng cao khả năng ghi nhớ và sự nhận biết ngôn ngữ nhanh chóng hơn.
• Nuôi dưỡng EQ và tâm hồn: Thơ trên hết là ngôn ngữ của cảm xúc. Các văn bản thơ giúc trẻ đồng cảm, chế lậu và biết yêu thương đối với mọi người, mọi vật quanh mình. Trẻ từ đó hiểu về cảm xúc bản thân và phát triển trí tuệ cảm xúc (EQ).
• Hỗ trợ vận động và phát triển thể chất: Các bài thơ nhẹ nhàng, vần đều vui nhộn thường đi kèm cử động tay chân. Việc kết hợp chỉ đọc thơ và biểu cảm giúc trẻ phát triển đồng bộ thể chất và trí tuệ.
• Tăng kết nối gia đình: Thời gian đọc thơ là khoảnh khắc ổn áp, thân mật, giúc tăng tình cảm và sự gắn bó giữa cha mẹ và con. Nhiều gia đình xem đó là ký ức tuổi thơ đẹp nhất.
• Mở rộng nhận thức và văn hóa: Thơ giúc trẻ tiếp cận kiến thức về sự vật, thiên nhiên, văn hóa và truyền thống. Qua các vần thơ về hoa, lá, con vật hoặc bài học về lễ nghi tế, bé sẽ hiểu thêm về thế giới và cái đẹp quanh mình.

Đọc thơ cho trẻ giúp tăng khả năng giao tiếp và ghi nhớ

Xem thêm: Tổng hợp những bài thơ về gia đình ngắn gọn, ý nghĩa, dễ nhớ hay nhất

2Tuyển tập thơ cho trẻ từ 0-3 tuổi

Chiếc đồng hồ

Em đang say ngủ

Quên cả giờ rồi

Chú đồng hồ nhắc

Mau mau dậy thôi

Gà trống dậy sớm

Mèo lười ngủ trưa

Còn em đi học

Đi cho đúng giờ

Kẹo ngọt

Kẹo ngọt! Kẹo ngọt!

Ngậm hoài thích ghê!

Nhưng bé hãy nhớ

Đánh răng kỹ nè!

Tiếng động quanh em

Kính koong kính koong - tiếng xe đạp

Pin pin pin pin - tiếng ô tô

Píp píp nhỏ hơn - xe máy đó…

Tu tu xình xịch - tàu hỏa đi…

Con vỏi con voi

Con vỏi con voi

Cái vòi đi trước

Hai chân trước đi trước

Hai chân sau đi sau

Còn cái đuôi đi sau rốt

Tôi xin kể nốt

Câu chuyện con voi

Bắp cải xanh (Phạm Hồ)

Bắp cải xanh

Xanh mát mát

Lá cải sắp

Sắp vòng tròn

Lá cải non

Nằm ngủ giữa

Trăng sáng (Nhược Thủy)

Sân nhà em sáng quá

Nhờ ánh trăng sáng ngời

Trăng tròn như cái đĩa

Lơ lửng mà không rơi.

Những hôm nào trăng khuyết

Trông giống con thuyền trôi

Em đi trăng theo bước

Như muốn cùng đi chơi.

Con cua

Con cua tám cẳng hai càng

Một mai

Hai mắt

Rõ ràng con cua.

Bé ngoan

Bàn tay nhỏ nhắn

Phe phẩy quạt nan

Quạt cho bà ngủ

Bé thật là ngoan.

Bạn mới

Bạn mới đến trường

Hãy còn nhút nhát

Em dạy bạn hát

Rủ bạn cùng chơi

Cô thấy cô cười

Cô khen đoàn kết.

Đi chơi phố

Đi chơi phố

Gặp đèn đỏ

Dừng lại thôi

Không qua vội

Đèn vàng rồi

Tiếp đèn xanh

Nào nhanh nhanh

Qua đường nhé!

Ba mẹ có thể cho bé nghe thơ qua video sau:

Bài thơ hay cho trẻ mầm non - Nguồn: Kênh Thiếu Nhi

3Thơ mầm non cho bé từ 3-5 tuổi

Con bướm trắng

Con bướm trắng

Lượn cành hồng

Gặp con ong

Đang bay vội

Bướm liền gọi

Rủ đi chơi

Ong trả lời:

- Tôi còn bận

Mẹ tôi dặn:

Việc chưa xong

Đi chơi rong

Mẹ không thích.

Mèo con đi học (Phan Thị Vàng Anh)

Mèo ta buổn bực

Mai phải đến trường

Liền kiếm cớ luôn

“Cái đuôi tôi ốm”

Cừu mới be toáng

“Tôi sẽ chữa lành

Nhưng muốn cho nhanh

Cắt đuôi khỏi hết…”

“Cắt đuôi…, ấy chết

Tôi xin đi học thôi

Cắt đuôi…, ấy chết

Tôi xin đi học ngay

Bé chúc cả nhà

Năm mới bé chúc

Cả nhà sung túc

Vạn sự khang an

Phước tràn lộc sang

Mọi ngày may mắn

Bé cười tươi tắn

Kính chúc mọi người

Hạnh phúc xuân ngời

Như gia đình nhà bé

Kính chúc! Kính chúc!

Mười quả trứng tròn

Mười quả trứng tròn

Mẹ gà ấp ủ

Hôm nay ra đủ

Mười chú gà con

Lòng trắng lòng đỏ

Thành mỏ thành chân

Cái mỏ tí hon

Cái chân bé xíu

Lông vàng mát dịu

Mắt đen sáng ngời

Ơi chú gà ơi!

Ta yêu chú lắm.

Cô dạy

Mẹ mẹ ơi cô dạy

Phải giữ sạch đôi tay

Bàn tay mà giây bẩn

Sách áo cũng bẩn ngay

Mẹ mẹ ơi cô dạy

Cãi nhau là không vui

Cái miệng nó xinh thế

Chỉ nói điều hay thôi.

Xe chữa cháy

Mình đỏ như lửa

Bụng chứa nước đầy

Tôi chạy như bay

Hét vang đường phố

Nhà nào có lửa

Tôi dập tắt ngay

Ai gọi chữa cháy

Có ngay! Có …ngay!

Đồng dao Chi chi chành chành

Chi chi chành chành

Cái đanh thổi lửa

Con ngựa đứt cương

Ba vương ngũ đế

Bắt dế đi tìm

Ù à ù ập

Đóng sập cửa vào.

Đồng dao về củ

Ngồi chơi trên đất

Là củ su hào

Tập bơi dưới ao

Đen xì củ ấu

Không cần phải nấu

Củ đậu mát lành

Lợn thích củ hành

Chó đòi riềng sả

Củ lạc đến hạ

Có hạt uống bia

Nước mũi ông hề

Là củ cà rốt.

Kéo cưa lừa xẻ

Kéo cưa lừa xẻ

Ông thợ nào khỏeVề ăn cơm vua

Ông thợ nào thua

Về bú tí mẹ.

Kéo cưa lừa xích

Làm ít ăn nhiều

Nằm đâu ngủ đấy,

Nó lấy mất cưa,

Lấy gì mà kéo.

Nu na nu nống

Nu na nu nống

Đánh trống phất cờ

Mở cuộc thi đua

Chân ai sạch sẽ

Gót đỏ hồng hào

Không bẩn tí nào

Được vào đánh trống

Tùng tùng tùng tùng.

4Thơ cho bé từ 5 tuổi

Làm anh

Làm anh khó đấy

Phải đâu chuyện đùa

Với em gái bé

Phải người lớn cơ.

Khi em bé khóc

Anh phải dỗ dành

Nếu em bé ngã

Em nâng dịu dàng.

Mẹ cho quà bánh

Chia em phần hơn

Có đồ chơi đẹp

Cũng nhường em luôn.

Làm anh thật khó

Nhưng mà thật vui

Ai yêu em bé

Thì làm được thôi.

Cháu chào ông ạ

Gà con nhỏ xíu

Lông vàng dễ thương

Gặp ông trên đường

Cháu chào ông ạ

Gà con ngoan quá

Chú chim bạc má

Đậu trên cành cao

Gặp ông chim chào

Cháu chào ông ạ

Bạn chim ngoan quá

Ngồi trên hòn đá

Một anh cóc vàng

Cất giọng oang oang

Cháu chào ông ạ

Cóc vàng ngoan quá.

Thăm nhà bà

Bà đi vắng

Có đàn gà

Chơi ngoài nắng

Cháu đứng ngắm

Đàn gà con

Rồi gọi luôn

Bập, bập, bập

Chúng lật đật

Chạy thật nhanh

Xúm vòng quanh

Kêu “chiếp chiếp”

Gà mải miết

Nhặt thóc vàng

Cháu nhẹ nhàng

Lùa vào mát.

Khuyên bạn

Tu tu xình xịch

Con tàu chạy nhanh

Bạn chớ chơi quanh

Mà tai nạn đấy

Nếu bạn có thấy

Khi tàu chạy qua

Xin hãy tránh xa

Không ném đất đá

Thấy có người phá

Thì hãy báo ngay

Giao thông hàng ngày

Chấp hành cho tốt.

Tiếng động quanh em

Kính koong kính koong

Là tiếng xe đạp

Pin pin pin pin

Là tiếng ô tô

Píp píp nhỏ hơn

Là xe máy đấy

Tu tu xình xịch

Là tàu hỏa đi

Tiếng vang ù ù…

Là máy bay nhé

Tu tu đầu sóng

Là tàu thủy cơ

Phành phạch, phành phạch

Ca nô rẽ nước

Tiếng khua trong nước

Là tiếng thuyền nan

Tiếng cười vang giòn

Khi em vui đấy

Em yêu biết mấy

Tiếng động quanh em.

Cây dây leo

Cây dây leo

Bé tí teo

Ở trong nhà

Lại bò ra

Ngoài cửa sổ

Và nghển cổ

Lên trời cao

Hỏi vì sao?

Cây trả lời:

Ra ngoài trời

Cho dễ thở

Tắm nắng gió

Gội mưa rào

Cây mới cao

Hoa mới đẹp.

Cốc cốc cốc

Cốc cốc cốc

Ai gọi đó

Tôi là thỏ

Nếu là thỏ

Cho xem tai

Cốc cốc cốc

Ai gọi đó

Tôi là nai

Nếu là nai

Cho xem gạc

Cốc cốc cốc

Ai gọi đó

Tôi là gió

Nếu là gió

Xin mời vào

Kiễng chân cao

Vào cửa giữa

Cùng soạn sửa

Đón trăng lên

Quạt mát thêm

Hơi biển cả

Reo hoa lá

Đẩy buồm thuyền

Đi khắp miền

Làm việc tốt

Cô giáo lớp em

Cô giáo em

Hiền như cô Tấm

Giọng cô đầm ấm

Như lời mẹ ru

Cô giáo đưa mùa thu

Đến với những quả vàng chín mọng

Một mùa thu hi vọng

Tiếng chim ca ríu rít sân trường

Sáng nào em đến lớp

Cũng thấy cô đến rồi

Đáp lời: Chào cô ạ!

Cô mỉm cười thật tươi.

Cô dạy em tập viết

Gió đưa thoảng hương nhài

Nắng ghé vào cửa lớp

Xem chúng em học bài.

Những lời cô giáo giảng

Ấm trang vở thơm tho

Yêu thương em ngắm mãi

Những điểm mười cô cho.

Chú bộ đội

Cháu thương chú bộ đội

Canh gác ngoài đảo xa

Cho chúng cháu ở nhà

Có mùa xuân nở hoa

Cháu thương chú bộ đội

Vất vả và gian lao

Nhưng bền lòng không nản

Niềm vui vẫn ngập tràn

Nay cháu viết thơ này

Gửi các chú thân thương

Dù có mặc gió sương

Vẫn vững vàng tay súng.

Cún con

Cún con xa mẹ

Đã hai ngày rồi

Về nhà với bé

Cứ khóc liên hồi

Đêm thì không ngủ

Miệng gọi: Mẹ ơi!

Rồi kêu ăng ẳng

Nước mắt tuôn rơi

Bé thương Cún lắm

Bế Cún vào phòng

Lấy tấm áo cũ

Lót cho Cún nằm

Bé nựng khe khẽ

Cún ngủ cho ngoan!

Rồi đây Cún sẽ

Canh nhà thật chăm.

Bàn tay của bé

Dịu dàng chuyền hơi

Cún ngỡ tay mẹ

Gác mồm ngủ say.

5Bí quyết giúp phụ huynh đọc thơ hiệu quả cho trẻ

Chọn bài thơ phù hợp với lứa tuổi và sở thích

• Với trẻ 0-3 tuổi: Ưu tiên thơ ngắn, lặp từ, vần điệu rõ ràng và nội dung quen thuộc (con vật, tay chân, ăn - ngủ - chơi...).
• Với trẻ 3-5 tuổi: Chọn thơ có hình ảnh rõ nét, nội dung gần gũi, giúp trẻ mở rộng hiểu biết (thiên nhiên, gia đình, trường lớp...).
• Hãy để ý sở thích của trẻ, như bé mê mèo, thích hoa, mê mưa… để chọn thơ đúng "gu".

Đọc thơ với cảm xúc và biểu cảm sinh động

• Thay đổi giọng điệu theo nhịp thơ: vui tươi, trầm bổng, hóm hỉnh, nhẹ nhàng.
• Dùng ánh mắt, nụ cười và cử chỉ tay để diễn đạt nội dung bài thơ.
• Khi bạn vui vẻ đọc thơ, trẻ sẽ thấy đây là một hoạt động thú vị, không áp lực.

Kết hợp vận động khi đọc thơ

• Với các bài thơ có tiết tấu nhanh, hãy khuyến khích trẻ vỗ tay, giậm chân, gật đầu theo nhịp.
• Một số bài thơ có thể múa minh họa theo nội dung, giúp trẻ nhớ lâu và hào hứng hơn.

Lặp lại thường xuyên, biến thơ thành một phần thói quen hàng ngày

• Đọc vào các thời điểm cố định như: trước giờ ngủ, sau bữa ăn, lúc thay đồ, khi tắm…
• Trẻ rất thích sự lặp lại. Việc đọc đi đọc lại một bài thơ giúp trẻ ghi nhớ từ ngữ và ngữ điệu dễ dàng hơn.

Tạo không gian đọc thơ thân mật và yên tĩnh

• Tắt TV, điện thoại và giảm bớt tiếng ồn xung quanh.
• Ôm con vào lòng, ngồi cạnh nhau trên thảm hoặc giường - sự gần gũi này tăng cường gắn bó tình cảm.

Khuyến khích trẻ đọc lại, bắt chước hoặc sáng tạo thêm

• Đọc nửa câu và để trẻ tự nói phần còn lại.
• Hỏi bé về nội dung bài thơ: “Con thấy con mèo thế nào?”, “Lá rơi có vui không?”
• Cho bé “làm thơ” theo trí tưởng tượng của mình - dù ngô nghê nhưng đây là nền tảng ngôn ngữ tuyệt vời.

Gắn thơ vào tình huống thực tế

• Khi thấy trời mưa, hãy đọc lại bài thơ về mưa.
• Lúc rửa tay, đọc thơ về rửa tay.
• Sự kết nối giữa vần thơ và trải nghiệm thực giúp bé nhớ lâu và hiểu sâu hơn.

6Các câu hỏi liên quan

Bé 2 tuổi chưa nói sõi thì có nên đọc thơ cho bé nghe không?

Có, hoàn toàn nên! Dù bé chưa nói sõi, việc đọc thơ vẫn mang lại rất nhiều lợi ích. Thơ có nhịp điệu rõ ràng, từ ngữ lặp lại và giai điệu vui tươi sẽ giúp bé làm quen với âm thanh ngôn ngữ, tăng khả năng nghe - ghi nhớ - bắt chước lời nói. Việc tiếp xúc thường xuyên với thơ cũng là bước đệm để bé dần phát triển vốn từ và khả năng diễn đạt.

Nên đọc thơ cho bé vào lúc nào là tốt nhất?

Thời điểm lý tưởng để đọc thơ cho bé là khi bé đang thư giãn và có tâm trạng vui vẻ như:

• Sau khi ngủ dậy buổi sáng
• Lúc bé đang chơi nhẹ nhàng
• Trước giờ đi ngủ buổi tối (thơ nhẹ nhàng, êm dịu)
• Không nên đọc khi bé đang mệt, cáu gắt hay bị ép phải lắng nghe, vì dễ khiến bé khó chịu và mất hứng thú với thơ.

Làm thế nào để bé 2 tuổi không chán khi nghe thơ?

Để bé không cảm thấy nhàm chán, bố mẹ có thể:

• Đọc thơ với biểu cảm phong phú, thay đổi giọng cao - thấp, nhanh - chậm
• Kết hợp động tác minh họa (vẫy tay, nhún nhảy, chỉ đồ vật)
• Dùng tranh ảnh, đồ chơi minh họa nội dung thơ
• Lặp lại bài thơ quen thuộc nhiều lần để bé ghi nhớ, từ đó dần hứng thú đọc theo
• Thay đổi chủ đề thơ theo sở thích bé: con vật, xe cộ, cây cối, gia đình…

Có thể tự sáng tác thơ cho bé 2 tuổi không?

Hoàn toàn có thể! Những bài thơ ngắn, đơn giản, có vần, mang nội dung gần gũi với cuộc sống hàng ngày của bé (như ăn, ngủ, chơi, tắm…) rất phù hợp để tự sáng tác. Điều này giúp bé cảm thấy thơ “gần gũi, dễ hiểu”, đồng thời tạo mối liên kết tình cảm giữa bố mẹ và con thông qua những lời thơ yêu thương, hài hước.

Ngoài đọc thơ, còn cách nào khác để giúp bé 2 tuổi phát triển ngôn ngữ?

Bên cạnh đọc thơ, bố mẹ có thể áp dụng nhiều cách sau để hỗ trợ bé phát triển ngôn ngữ:

• Trò chuyện thường xuyên với bé, kể cả khi bé chưa nói rõ
• Đọc truyện tranh có hình ảnh minh họa sinh động
• Hát các bài hát thiếu nhi, đồng dao
• Chơi các trò chơi mô phỏng, đóng vai (ví dụ: giả làm bác sĩ, nấu ăn…)
• Đưa bé ra ngoài, quan sát và gọi tên sự vật xung quanh
• Quan trọng nhất là: kiên nhẫn, tạo môi trường ngôn ngữ phong phú, không la mắng khi bé nói sai - giúp bé tự tin và chủ động giao tiếp hơn mỗi ngày.

Đọc thơ cho bé không chỉ là một hoạt động giải trí mà còn là cách tuyệt vời để nuôi dưỡng tâm hồn, trí tuệ và cảm xúc của trẻ từ sớm. Với những bài thơ phù hợp theo độ tuổi và cách đọc đúng đắn, cha mẹ sẽ mở ra một thế giới giàu ngôn ngữ và yêu thương cho con. Hãy biến từng vần thơ thành khoảnh khắc đáng nhớ trong hành trình lớn khôn của bé yêu nhé!