I. Tìm hiểu chung

1. Hoàn cảnh sáng tác

- Viết từ ngày 29/08/1942 đến ngày 10/09/1943, trong thời gian Người bị chính quyền Tưởng Giới Thạch bắt giam tại Quảng Tây, Trung Quốc.- Người bị chuyển qua 13 huyện với 18 nhà lao ở tỉnh Quảng Tây, phải chịu mọi sự hà khắc của chế độ nhà tù Quốc dân đảng Tưởng Giới Thạch.

2. Vài nét về tập thơ “Nhật ký trong tù”

- Được viết bằng chữ Hán, gồm 133 bài, là tập nhật ký bằng thơ độc đáo viết trong tù ngục.- Là tập thơ bằng chữ Hán cuối cùng trong lịch sử văn học Việt Nam.- Tác phẩm đó được xuất bản nhiều lần, được dịch và giới thiệu ở nhiều nước trên thế giới.

3. Thể thơ

- Thất ngôn tứ tuyệt Đường luật- Có bốn câu, mỗi câu bảy chữ.- Tiếng cuối của các câu 1,2,4 hiệp vần với nhau.

4. Bố cục

Khai - thừa - chuyển - kết

II. Tìm hiểu văn bản

1. Hoàn cảnh ngắm trăng của người tù

- Hoàn cảnh ngắm trăng rất đặc biệt: trong tù ngục- Vọng nguyệt là đề tài phồ biến trong thơ cổ.+ Thi nhân xưa: gặp cảnh trăng đẹp thường đem rượu uống trước hoa để thưởng trăng, có thế mới thú vị và mĩ mãn trong hoàn cảnh thảnh thơi, thư thái.+ Song ...

2. Sự giao hòa giữa hai người tù thi sĩ và vầng trăng

- Người và trăng chủ động tìm đến nhau, bất chấp sự cản trở của song sắt nhà tù.- Nghệ thuật nhân hóa: “Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ” => vầng trăng trở nên sống động hơn.- Nghệ thuật đối: Nhân hướng … nguyệt, Nguyệt tòng… thi gia => trăng và Người trở thành đôi bạn tri âm, tri kỷ luôn song hành, chia sẻ cùng với nhau.=> Qua bài thơ, chúng ta thấy tình yêu thiên nhiên đặc biệt sâu sắc mạnh mẽ của Bác; Sức mạnh tư tưởng lớn lao của người chiến sĩ vĩ đại; tư tưởng thép: tư tưởng tự do, phong thái ung dung, vượt hắn lên sự nặng nề, tàn bạo của ngục tù.

III. Tổng kết

1. Nội dung

Bài thơ Ngắm trăng đã thể hiện lòng yêu thiên nhiên và phong thái ung dung của Bác trong cảnh tù đày.

2. Nghệ thuật

- Sự kết hợp cổ điện và hiện đại:+ Cổ điển: Đề tài, thể thơ, thi liệu, cách thức biểu đạt…+ Hiện đại: Tư thế của thi nhân, chất chiến đấu của thời đại mới, hồn thơ luôn vận động…